Tại sao phải tự lưu ký Bitcoin?

Hôm qua, chúng tôi đã mua bitcoin từ các sàn giao dịch. Tuy nhiên, bitcoin mà bạn hiện đang giữ trên Coinbase về mặt kỹ thuật vẫn chưa phải là “của bạn”. Nếu ai đó hack tài khoản Coinbase của bạn (hoặc chính Coinbase), sẽ không có cách nào để lấy lại tiền của bạn hoặc truy tìm kẻ đã gây ra tội ác.

Ngay cả khi bạn không lo lắng về tin tặc, thì bản chất gốc của bitcoin là giúp bạn cố gắng giành lại quyền tự chủ; Xét cho cùng, nếu chính phủ có thể truy cập và thu giữ bitcoin của bạn vì nó nằm trên một sàn giao dịch tập trung, thì điều đó có làm mất đi mục đích của loại tài sản phi tập trung này không?

Thực sự sở hữu Bitcoin là như thế nào?

Để thực sự sở hữu và bảo vệ bitcoin của mình, bạn sẽ cần có bộ “private key” của riêng mình mà chỉ bạn mới có quyền truy cập, không giống như địa chỉ hóa đơn được chia sẻ công khai mà bạn sử dụng để nhận bitcoin.

Private key là gì?

Private key hay khóa riêng tư về cơ bản là mật khẩu rất phức tạp, được tạo ngẫu nhiên cho phép chúng ta tiếp cận bitcoin của mình và xác minh hoặc “ký duyệt” các giao dịch. Các khóa này sau đó được biểu diễn bằng “seed phrase” 12 hoặc 24 từ, cho phép chúng ta dễ dàng ghi lại, ghi nhớ và sao lưu các private key hơn.

Trên một sàn giao dịch như Coinbase, bitcoin của bạn được lưu trữ trong một “ví nóng”, nơi Coinbase sở hữu các khóa riêng tư của bạn. Bởi vì họ sở hữu chìa khóa của bạn, nếu họ bị tấn công, thì tất cả những người giữ bitcoin của họ trên đó cũng vậy.

Chỉ khi bạn có quyền kiểm soát các khóa riêng tư của mình, bạn mới có quyền kiểm soát an toàn đối với các giao dịch bitcoin của mình.

Tuy nhiên, hãy lưu ý rằng quyền tự quản lý có nghĩa là bạn có trách nhiệm giữ các cụm từ gốc này ở chế độ ngoại tuyến và ở một nơi an toàn mà bạn sẽ luôn có khả năng tiếp cận. Mặc dù có các phương pháp sao lưu seed phrase của bạn vào thẻ vật lý bằng thép không gỉ, nhưng việc lưu trữ nó trong trình quản lý mật khẩu trực tuyến không dễ dàng như vậy.

Nhiều người trong chúng ta đã nghe thấy tai ương của những người mất quyền truy cập hoặc quên seed phrase của họ, do đó mất quyền truy cập vào bitcoin trị giá hàng triệu đô la. Hãy để đây là một bài học cho tất cả chúng ta: Giữ cho seed phrase của bạn an toàn, bảo mật và có thể truy cập được.

Các phương pháp tự lưu ký dễ dàng

Trong phần này, chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn 2 phương pháp đơn giản để bạn có thể tự lưu ký Bitcoin của mình

1. Ví mềm

Có một số ví mềm mã nguồn mở cho người mới bắt đầu, chẳng hạn như Blue Wallet và Muun Wallet. Các phiên bản dành cho máy tính để bàn như Electrum cũng là một lựa chọn.

Mặc dù các ví này được kết nối với internet, chúng tạo ra một khóa riêng tư mới mà chỉ bạn mới có thể kiểm soát, đây là một bước tiến lớn so với các ví được lưu trữ trên sàn giao dịch.

Điều tuyệt vời khi có ví di động/máy tính là bạn có thể dễ dàng truy cập bitcoin của mình bất cứ lúc nào. Nhược điểm là nếu bạn không thực hiện các biện pháp bảo mật phù hợp, ai đó có quyền truy cập vào điện thoại hoặc máy tính của bạn cũng có thể có quyền truy cập vào ví bitcoin trực tuyến của bạn.

Mặc dù ví điện thoại di động tốt để sử dụng khi đang di chuyển, nhưng chúng không phải là ví an toàn nhất. Nếu bạn mới bắt đầu với số tiền nhỏ, ví mềm là một lựa chọn tuyệt vời, miễn phí.

May mắn thay, cũng có nhiều tùy chọn nâng cao hơn để tận dụng ví mềm của bạn làm ví “watch-only” tức là chỉ có thể xem, nơi chúng chỉ hoạt động như một giao diện người dùng cho kho lạnh của bạn nhưng không giữ khóa riêng tư của bạn. Điều này sẽ cho phép bạn tạo địa chỉ hóa đơn để nhận bitcoin, nhưng sẽ ngăn tin tặc chuyển bất kỳ thứ gì

2. Ví cứng

Ví phần cứng là hình thức lưu trữ lạnh ngoại tuyến đơn giản và phổ biến nhất. Các ví này chứa khóa cá nhân của bạn một cách an toàn và thường ở dạng thiết bị giống usb (những ví phổ biến bao gồm Ledger Nano S hoặc Coldcard). Bản thân các thiết bị được bảo vệ bằng mã PIN để khóa riêng tư của bạn vẫn an toàn ngay cả khi ví phần cứng của bạn bị đánh cắp.

Bởi vì phần cứng của bạn không được kết nối với Internet, nó được coi là “lạnh” và là một phương pháp lưu trữ khóa cá nhân an toàn hơn nhiều so với ví “nóng” trực tuyến. Các thiết bị vật lý này cho phép bạn truy cập bitcoin của mình một cách an toàn bằng cách lưu trữ các khóa riêng tư của bạn ngoại tuyến.

Đó là một quan niệm sai lầm phổ biến khi nghĩ rằng ví phần cứng của bạn “giữ” bitcoin của bạn – bitcoin của bạn sống trên chuỗi khối; ví phần cứng chỉ đơn thuần là một phương tiện lưu trữ và sử dụng khóa cá nhân của bạn để cho phép các giao dịch chuyển tiền. Mặc dù tin tặc có thể đoán mã pin của bạn để truy cập vào ví phần cứng của bạn, nhưng điều này rất khó xảy ra vì hầu hết các ví sẽ tự xóa sạch sau một vài lần đoán sai.

Nếu thiết bị vật lý này bị mất hoặc bị đánh cắp, bạn vẫn có thể khôi phục tiền của mình bằng ví phần cứng hoặc phần mềm mới, miễn là bạn có quyền truy cập vào cụm từ hạt giống hay seed phrases của mình.

Các biện pháp an ninh bổ sung

Ngoài việc rút bitcoin của bạn khỏi các sàn giao dịch, việc đảm bảo các cụm từ hạt giống hay seed phrases của bạn được bảo mật an toàn là điều quan trọng hàng đầu – đây là bản sao lưu duy nhất của bạn.

Nhiều người thích thực hiện các biện pháp bảo mật bổ sung bằng cách lưu trữ bản sao lưu các seed phrases của họ trong vault hoặc thiết lập các ví đa chữ ký hiện đại hơn, yêu cầu khóa cá nhân bổ sung để ủy quyền giao dịch.

Một lưu ý khác, hãy đề phòng những trò gian lận lừa đảo như ví phần cứng giả đang được những kẻ lừa đảo bán trên Amazon hoặc Ebay; luôn mua trực tiếp từ nhà sản xuất để đảm bảo rằng ví phần cứng của bạn là hàng thật.

Phần trước: Bitcoin nhập môn #13: Đầu tư vào Bitcoin

Phần tiếp: Bitcoin nhập môn #15: Tại sao Bitcoin thúc đẩy sản xuất năng lượng sạch?

Ngành game – ngành giải trí với mức lợi nhuận khổng lồ

Axie Infinity đã cho thấy ngành công nghiệp trò chơi chỉ là một phần nhỏ của những gì game blockchain, hay trò chơi dựa trên blockchain có thể đạt được và ngành công nghiệp này sẽ bùng nổ trong tương lai gần.

Bất cứ ai đã từng tiếp cận với game có lẽ đều biết rằng ngành công nghiệp trò chơi đang trên đà phát triển tuyệt đối. Đây là một trong những ngành đã được hưởng lợi từ đại dịch COVID-19.

Tuy vậy các nhà đầu tư bình thường có thể không nhận thức ra được các số liệu tăng trưởng sau:

• Thị trường trò chơi toàn cầu hiện có trị giá 180 tỷ đô la – hình thức giải trí có tốc độ phát triển nhanh nhất trên toàn cầu. Để so sánh, ngành công nghiệp điện ảnh toàn cầu trị giá 100 tỷ đô la và tất cả các môn thể thao ở Bắc Mỹ cộng lại cũng chỉ mang về 73 tỷ đô la về doanh thu hàng năm.

• Các chuyên gia dự đoán rằng số lượng người livestream trực tuyến các trò chơi tuyến sẽ tăng lên một tỷ người vào năm 2025 – tức là cứ chín người thì có một người livestream về game.

• Ba trong số bốn sự kiện thể thao hàng đầu của Hoa Kỳ được xem nhiều nhất trong năm 2018 thậm chí không phải là sự kiện thể thao truyền thống. Chúng là những sự kiện thể thao điện tử (E-sport). Ví dụ, giải vô địch Liên Minh Huyền Thoại có nhiều hơn 30 triệu lượt xem so với Giải vô địch AFC và hơn 45 triệu lượt xem so với Giải vô địch bóng đá NCAA.

• Travis Scott đã biểu diễn trực tiếp trên nền tảng trò chơi nổi tiếng Fortnite vào tháng 4 năm ngoái. Buổi biểu diễn đã nhận được hơn 12,3 triệu lượt xem và thu về cho Scott hơn 20 triệu đô la trên TechCrunch và GamesIndustry.biz.

Vậy điều gì đang xảy ra ở đây và sự tăng trưởng này đến từ đâu?

Chúng ta có thể phần lớn điều này đơn giản là do sự phát triển của công nghệ và tốc độ tăng trưởng theo cấp số nhân. Công nghệ tiếp tục biến đổi cách chúng ta giao tiếp, cách chúng ta tập trung, cách chúng ta sáng tạo và sử dụng thông tin, cách chúng ta chuyển giao giá trị và cách chúng ta hình thành cộng đồng trực tuyến.

Howard Shultz, cựu Giám đốc điều hành của Starbucks, đã phổ biến ý tưởng về “không gian vật lý thứ ba” với khái niệm quán cà phê của mình. Ông tin rằng con người cần một “không gian thứ ba” để tập hợp bên ngoài văn phòng và ở nhà. Starbucks là câu trả lời.

Ngày nay chúng ta thấy khái niệm này đang diễn ra trong các thế hệ trẻ. Giờ đây không gian chia sẻ mới là không gian kỹ thuật số và nó được gọi là metaverse. Đây là nơi mà những ngày này giới trẻ ngày càng có xu hướng tham gia và tụ tập nhiều hơn. Họ đến đó để giao lưu với bạn bè của họ, nghe nhạc hoặc chơi trò chơi điện tử. Chúng ta có thể coi đây là phiên bản kế tiếp của các cộng đồng kỹ thuật số năm xưa: phòng chat Yahoo, sau Myspace, tiếp sau Facebook và cuối cùng là metaverse.

Bây giờ chúng ta đã có các buổi hòa nhạc trong metaverse. Lễ hội âm nhạc Burning Man đã được số hóa. Và chúng ta giờ chỉ mới ở giai đoạn bắt đầu.

Lịch sử ngành gaming

Các trò chơi điện tử đầu tiên ra đời vào cuối những năm 50 – một trò chơi quần vợt đơn giản tương tự như trò chơi Pong. Sau đó, Atari được ra đời vào năm 1977. Nintendo bắt đầu phát hành các trò chơi nổi tiếng bắt đầu từ đầu những năm 80 với Mario Bros, The Legend of Zelda, Donkey Kong, v.v.

Điều quan trọng cần lưu ý là mô hình kinh doanh đã thay đổi đáng kể trong những năm qua. Chúng ta đã từng phải trả $60 cho một trò chơi tại cửa hàng Gamestop. Đó là chi phí một lần với lượt chơi không giới hạn. Các trò chơi đã được phát hành theo cách tương tự như cách các bộ phim Hollywood sẽ được quảng bá và phát hành. 90% doanh thu sẽ đến trong hai tuần đầu tiên.

Lúc này đang là kỷ nguyên của một mô hình mới: mô hình chơi miễn phí (freemium). Người dùng được chơi miễn phí và được khuyến khích mua hàng trong trò chơi để nâng cấp kỹ năng, trang phục, hình đại diện, mua vũ khí, v.v. Chúng ta thấy điều này ngày nay trên Roblox, Fortnite và các trò chơi phổ biến khác.

Đây là một mô hình mang lại nhiều lợi nhuận hơn cho các nhà sản xuất trò chơi, vì nó giữ cho người dùng của họ tương tác và luôn nâng cấp để cạnh tranh với bạn bè của họ. Tuy vậy chúng ta giờ đang chuyển giao sang một thế giới mới tính năng xã hội được thể hiện giữa các thế hệ trẻ trong metaverse thông qua hình đại diện trong trò chơi, vũ khí họ sử dụng và các skin họ sở hữu. Chào mừng đến với tương lai.

Tại sao gaming sẽ chuyển qua các blockchain ?

Phá vỡ mô hình kín:

Các game ngày nay được chạy trên các mạng dữ liệu kín. Điều này có nghĩa là người dùng không thể sở hữu nội dung trong trò chơi của họ (các skin, hình đại diện, v.v.), mà nền tảng hoàn toàn sở hữu chúng. Axie Infinity đang phá vỡ mô hình này vì người dùng có thể sở hữu tài sản của họ, thông qua các NFT trên Axie và có thể bán chúng trong thị trường tự do/nền kinh tế trò chơi để thu lợi nhuận. Dưới đây là đồ thị về doanh thu mà người dùng Axie Infinity kiếm được kể từ tháng 5 năm nay:

Trò chơi blockchain play-to-earn (chơi để kiếm tiền) có tính mở và permissionless này đã có được doanh thu hàng năm trên mỗi Token Terminal lên tới 2,7 tỷ đô la . Lưu ý quan trọng: công nghệ blockchain là phương tiện mà thông qua đó người dùng có thể sở hữu tài sản trong trò chơi của họ. Điều này là không thể đối với công nghệ được sử dụng ngày nay.

Blockchain cho phép các nền kinh tế chơi game hình thành một cách tự nhiên

Người dùng có thể kiếm được tiền từ việc chơi game blockchain. Một lần nữa, Axie Infinity đang dẫn đầu trong lĩnh vực này. Người dùng Axie thực hiện đầu tư để có được Axie NFT và token gốc AXS để bắt đầu chơi. Từ đó, họ có thể kiếm được token SLP bằng việc chơi/thi đấu, và các token kiếm được này sau đó có thể được đổi lấy các tài sản tiền điện tử hoặc tiền fiat (tiền thật) khác, v.v. Nhiều người dùng ở Philippines đang kiếm được gấp vài lần mức lương hàng tháng thông thường của họ chỉ bằng cách chơi Axie Infinity, tất cả trong thời kỳ khó khăn kinh tế do COVID-19 mang lại, và điều này khá tuyệt. Nếu bạn có thể được trả tiền để chơi một game blockchain so với không được trả tiền để chơi trên một trò chơi không phải blockchain, bạn sẽ chọn cái nào? Như Charlie Munger nói: “Hãy cho tôi thấy những ưu đãi và tôi sẽ cho bạn thấy kết quả.”

Các blockchain công khai (public blockchain) có tính mở cho tất cả mọi người và có tính permissionless 

Bạn có điện thoại di động và kết nối internet không? Tuyệt vời, bạn được hoan nghênh tham gia. Đây thực sự không phải là cách nó hoạt động trong kiến trúc dữ liệu kín ngày nay, đặc biệt nếu bạn sống bên ngoài Hoa Kỳ. Bạn không chỉ có thể tham gia vào một blockchain mà còn có thể kiếm được thêm thu nhập. Khi việc sử dụng điện thoại thông minh tiếp tục mở rộng với sự phát triển của công nghệ 4G và 5G ở các thị trường mới nổi, chúng ta nên mong đợi ngày mà càng nhiều người dùng truy cập vào các game blockchain và tiền điện tử trong tương lai gần.

Giao thức mở làm giảm và nén chi phí của các công nghệ hiện có

Các blockchain công khai là các giao thức mở. Ethereum là một giao thức mở. Bất kỳ ai cũng có thể xây dựng trò chơi trên Ethereum. Bằng cách làm như vậy, về cơ bản, người ta đang outsource phần lớn chi phí hoạt động và chi phí vốn của họ cho blockchain cơ sở Ethereum, có nghĩa là việc bắt đầu phát triển một game blockchain đối với các doanh nhân sẽ dễ dàng hơn nhiều. Rào cản gia nhập thấp làm gia tăng tính cạnh tranh. Điều này cuối cùng mang lại lợi ích cho người dùng cuối. Chúng tôi đã thấy điều này diễn ra lặp đi lặp lại trong lịch sử. Blockchain chỉ đơn giản là kế thừa và phát triển công nghệ mã nguồn mở.

Tính phi tập trung

Bởi vì các blockchain có tính mở và permissionless, bất kỳ ai cũng có thể xây dựng trên chúng. Điều này có nghĩa là chúng ta nên mong đợi một tương lai nơi có các game blockchain được xây dựng trên nền tảng của nhiều blockchain lớp 1 khác nhau, ví dụ: Ethereum, Solana, Cosmos, v.v. Người dùng sẽ có thể chuyển đổi qua lại giữa các trò chơi một cách dễ dàng và họ sẽ có thể mang theo các tài sản của họ, chẳng hạn như NFT dưới dạng skin, hình đại diện hoặc vũ khí với họ. Đây là điều mà ngày nay không làm được. Hơn nữa, người dùng sẽ có thể giao dịch tài sản NFT của họ để kiếm lợi nhuận, hoặc có thể họ muốn xây dựng thêm các NFT từ đó? Hãy tiếp tục – bạn không cần phải sở hữu một nền tảng trò chơi để làm điều đó.

Nền kinh tế trò chơi chính là tương lai, và chúng sẽ xảy ra trên các blockchain.

Đọc thêm: NFT có thể lớn hơn so với tất cả tiền điện tử trên Coinbase

Nguồn: cointelegraph